Δύο σπουδαία σπήλαια υπάρχουν στην περιφέρεια του Καρυδίου, με ίχνη ανθρώπινης κατοίκησης, το Κατωφύγι στή θέση Λιμνιόλακκος και ο Περιστεράς στή θέση Πλατύβολο ή Περιστερά.
Ο Περιστεράς είναι ένα από τα πιό σημαντικά σπήλαια της Κρήτης και βρίσκεται 1 χλμ. Α. του χωριού (Καρύδι) και 300 μ. βόρεια του αμαξωτού δρόμου. Το υψόμετρο στην είσοδο είναι 540 μ. Το σπήλαιο διανοίγεται σε Ιουρασικό ασβεστόλιθο. Είναι του τύπου του σπηλαιοβαράθρου, αφού στο πιό χαμηλότερο τμήμα η υψομετρική διαφορά από την είσοδο είναι 63 μ.
Η είσοδος έχει πλάτος 23,5 και ύψος 12 μ. Μεγάλη πτώση βράχων δεν επιτρέπει την εξονυχιστική έρευνα. Μετά την είσοδο περνάκανείς σε πολύ μεγάλη αίθουσα μήκους 80 μ. μεγίστου πλάτους 35 μ. και ύψος 2-12 μ. Στενή δίοδος στο βάθος αριστερά οδηγεί ύστερα από απότομη κάθοδο 4 μ. σε σειρά τοξοειδών θαλάμων που καταλήγουν στο αριστερό τμήμα της μεγάλης αίθουσας.
Οι θάλαμοι Α και Β έχουν πλούσιο λιθοματικό διάκοσμο από σταλαγμίτες, σταλακτίτες και στήλες. Στούς θαλάμους Γ και Δ ευρέθησαν ανθρώπινα οστά και ίχνη κατοίκησης. Από τα όστρακα φαίνεται πως το σπήλαιο χρησιμοποιήθηκε από την Υστερομινωική περίοδο ώς την Πρωτομινωική και τα βυζαντινά χρόνια.
από το βιβλίο του Ν. Παπαδάκη, αρχαιολόγου: ΣΗΤΕΙΑ, 2000
Μικρός Περιστεράς ή Κατωφύγι
Αν επισκεφτείτε το σπήλαιο τον Σεπτέμβριο, θα έχετε την ευκαιρία να δοκιμάσετε τα υπέροχα μήλα της περιοχής που βρίσκονται μέσα σε μισοεγκατελειμένα περιβόλια
Η είσοδος του σπηλαίου
Η πορεία μας σταματάει εδώ διότι μόνο με σχοινί μπορεί κάποιος να κατέβει από αυτό το άνοιγμα και να συνεχίσει!
Καταπληκτικές εναλλαγές χρωμάτων πάνω στα τοιχώματα
Επιστρέφουμε προς την έξοδο...
Περίεργα σχήματα στην οροφή...
Το σπήλαιο βρίσκεται ακριβώς μέσα στην κοίτη του μικρού ποταμού
Δεν εντυπωσιάζει μόνο το σπήλαιο αλλά και το υπέροχο τοπίο γύρω από αυτό
Χαρακτηριστικό της περιοχής είναι η περιποιημένη εκκλησία του Αγ. Ιωάννη που επιβλητικά διακρίνεται μέσα στην άγρια αλλά μαγευτική κρητική ύπαιθρο
Επιστρέφοντας από τον Μεγάλο Περιστερά έχετε πανοραμική θέα στην περιοχή του οικισμού Καρύδι ο οποίος διακρίνεται στην φωτογραφία αριστερά
Μεγάλος Περιστεράς
Αφήστε το αυτοκίνητό σας 1 χμ πριν το Καρύδι, στο σημείο που υπάρχει ένα εγκατελειμένο εξάρτημα μπουλντόζας. Από εκεί αρχίστε να βαδίζετε σε βόρεια κατεύθυνση. Δεν υπάρχει μονοπάτι
Όπως περπατάτε για το σπήλαιο, έχετε θέα και απολαμβάνετε την ομορφιά της περιοχής!
Το άνοιγμα του σπηλαίου όπως φαίνεται από πάνω
Είσοδος
Το μήκος (ή βάθος) του εκτιμάται στα 100 μέτρα
Ο κεντρικός θάλαμος είναι αρκετά μεγάλος
Λόγο κατολισθήσεων έχει καλυφθεί το μεγαλύτερο μέρος του με βράχια
